Với chiến lược “hạ tầng đi trước một bước”, mạng lưới giao thông kết nối TP.HCM và các tỉnh vùng Đông Nam Bộ đang bước vào giai đoạn tăng tốc kỷ lục. Những siêu dự án như cầu vượt biển Cần Giờ – Vũng Tàu hay cao tốc Long Thành – Hồ Tràm không chỉ là những bản vẽ trên giấy mà đang dần hiện thực hóa hình hài một siêu đô thị hiện đại, đóng góp 25% GDP cả nước.
Bước ngoặt từ cột mốc sáp nhập và tầm nhìn 2026
Sau dấu mốc lịch sử tháng 7/2025, khi TP.HCM thiết lập mối liên kết hữu cơ chặt chẽ với các địa phương động lực, một không gian phát triển mới đã mở ra. Để đáp ứng quy mô của một siêu đô thị dẫn dắt kinh tế vùng, lãnh đạo Thành phố đã xác lập năm 2026 là “năm bản lề” của các đại công trình giao thông trọng điểm.
Theo quy hoạch, trọng tâm phát triển sẽ dồn về phía Đông và hướng ra biển, nơi những mạch máu giao thông mới đang được khơi thông để rút ngắn khoảng cách, tối ưu hóa nguồn lực và tạo ra động lực tăng trưởng mới cho ngành du lịch và logistics.
“Siêu dự án” cầu vượt biển 92.000 tỷ đồng
Tâm điểm thu hút sự chú ý của giới đầu tư và người dân chính là Dự án cầu hầm vượt biển nối Cần Giờ – Vũng Tàu. Với tổng vốn đầu tư lên đến 92.663 tỷ đồng, đây được xem là một trong những công trình hạ tầng phức tạp và quy mô Việt Nam từ trước đến nay.
Dự kiến khởi công trước ngày 2/7/2026, dự án được triển khai theo mô hình BT (Xây dựng – Chuyển giao) với tổng chiều dài hơn 14km. Khi hoàn thành vào năm 2029, công trình này sẽ tạo ra một cú hích di chuyển chưa từng có: Thời gian từ trung tâm TP.HCM đi Vũng Tàu sẽ được rút ngắn từ gần 2 giờ đồng hồ xuống chỉ còn tối đa 20 phút.
Bên cạnh đó, Cao tốc Long Thành – Hồ Tràm (vốn đầu tư 260.000 tỷ đồng) cũng sẽ đồng loạt khởi công trong dịp này. Đây là tuyến đường chiến lược nối trực tiếp “siêu sân bay” Long Thành với dải đô thị du lịch ven biển, tạo nên một hành lang kinh tế – du lịch xuyên suốt và đẳng cấp.
Cao tốc Biên Hòa – Vũng Tàu giúp Quốc lộ 51 “hạ nhiệt”
Trong khi các siêu dự án mới đang chuẩn bị khởi động, những mạch máu giao thông vừa đi vào hoạt động đã cho thấy hiệu quả kinh tế – xã hội rõ rệt. Tuyến Cao tốc Biên Hòa – Vũng Tàu dài 54km sau khi khai thác các nút giao trọng yếu đã giúp giải tỏa cơn “ác mộng” tắc đường trên Quốc lộ 51 suốt nhiều thập kỷ.
Số liệu thống kê mới từ cơ quan chức năng cho thấy, nhờ sự điều tiết dòng xe con sang cao tốc, tình hình an toàn giao thông trên Quốc lộ 51 đã cải thiện đáng ngạc nhiên. Tỷ lệ tai nạn giao thông và số người thương vong giảm sâu từ 60 – 64% so với cùng kỳ. Điều này minh chứng rằng: Khi hạ tầng được đầu tư bài bản, không chỉ kinh tế tăng trưởng mà an sinh xã hội cũng được đảm bảo bền vững.
Cầu Phước An
Một tin vui khác cho ngành vận tải và xuất nhập khẩu là tiến độ thần tốc của cầu Phước An. Với tổng đầu tư gần 4.900 tỷ đồng, đây là cây cầu huyết mạch bắc qua sông Thị Vải, tạo kết nối trực tiếp giữa hệ thống cảng nước sâu Cái Mép – Thị Vải với khu vực Nhơn Trạch (Đồng Nai) và TP.HCM.
Chủ đầu tư cho biết, dự án đang nỗ lực hợp long cầu chính vào tháng 6/2026 và mục tiêu đưa vào vận hành từ tháng 9/2026, vượt tiến độ dự kiến khoảng 8 tháng. Khi “nút thắt” này được tháo gỡ, quãng đường vận chuyển hàng hóa từ cụm cảng lớn miền Nam đi các tỉnh miền Tây sẽ giảm được 30km, giúp tiết giảm hàng ngàn tỷ đồng chi phí logistics mỗi năm cho doanh nghiệp.
ĐT994 và tương lai của trục kinh tế ven biển
Song song với các trục cao tốc dọc, trục giao thông ngang là đường ven biển ĐT994 dài gần 77km cũng đang được thi công xuyên đêm. Dự án kết nối từ Vũng Tàu, qua Hồ Tràm đến Bình Châu và thông tới địa phận Bình Thuận. Mục tiêu thông tuyến vào Quý I/2027 sẽ hoàn tất bức tranh hạ tầng ven biển, biến toàn bộ dải duyên hải phía Đông thành một chuỗi đô thị – du lịch – dịch vụ liên hoàn.
Các chuyên gia quy hoạch nhận định, sự cộng hưởng của hệ thống cầu vượt biển, đường cao tốc và đường ven biển đang tạo nên một “thế chân kiềng” vững chắc. Đây chính là bệ phóng để siêu đô thị TP.HCM không chỉ giữ vững vị thế đầu tàu kinh tế mà còn trở thành một trung tâm giao thương quốc tế hiện đại khu vực Đông Nam Á.
